Hanim Ağa Nedir? İzmirli Gençlerin Gözünden Bir ‘Fenomen’
Hanim ağa nedir? Belki bu soruyu ilk duyduğunuzda kafanızda birkaç farklı resim oluşmuş olabilir. Belki de daha önce hiç duymadınız ve “Hanim ağa” size bir isim gibi gelmiştir. Aslında “hanım ağa” kimdir, ne iş yapar, hangi saatte çayı kaynatır, hatta hangi kavgayı kazanır gibi soruları sormaya başlamadan önce, bir iç çekip bu durumu anlamaya çalışmamız gerektiği kesin.
Hani var ya, o bir yanda modern çağın gereksiz karmaşasında kaybolan, diğer yanda ise yaşadığı topluma baskın karakteriyle ‘sözünü esirgemeyen’ kadınlar? İşte, “Hanim Ağa” tam olarak o! Ama, biraz daha detaylandıralım. Hani ağa dedik ama asla “efe” değil. Yani, köyün büyüğünden farklı olarak, Hanim Ağa’nın özelliği şudur: O, hem anne, hem eş, hem de kendi kişisel sahasında baştan sona tek başına bir yöneticidir. Arada bir “ben sadece kahve içiyorum” diyerek küçük bir kaçış yapmayı da ihmal etmez tabii!
Hanim Ağa, İki Farklı Karakterin Harmanı
Hanim Ağa olmak için ne lazım? İlk önce kendi kimliğinizi kabul etmeniz gerek. Evet, siz bir kadınım, iş hayatım var, çocuklarım var, eşim var ama… bir yerde de size de “bir ağa” gibi davranmaları lazım. Mesela, hafta sonu pazara gittiğinizde, “Güzelim, o kadar yol geldim, bana şu patlıcanı 5 lira indirin, ne olur,” dediğinizde. O an, tam olarak Hanim Ağa karakterini yaşıyorsunuz demektir.
Ve sonra, tabii ki o patlıcanı pazarlıkla alıp eve götürme aşaması var. Hangi kadın, evdeki tüm işleri tek başına yürütürken bir de pazarda kaybetmek ister? Hanim Ağa olmak, diğer kadınlardan farklı olarak sadece evdeki işleri değil, pazarlıkta da liderlik eder.
Bunu anlatırken sanki biraz ‘İzmirli’ oluyoruz ama gerçekten Hanim Ağa, köyden şehre, şehre de İzmir’in sahillerine kadar giden bir kişilik. Hani yolda yürürken arkadan gelenlere bakıp, “Oğlum, şu kadın ne biçim kadınoğludur!” dedirten o gücü bulursunuz. Ama, aslında o her şeyin farkında, çünkü Hanim Ağa’da bir iç hesaplaşma da var. Öyle kolayca “ağa” olamazsınız.
—
Bir ‘Hanim Ağa’ Karakteri Geliştirirken
Bunu biraz derinleştirecek olursam, en yakın arkadaşım Emre ile pazara giderken şöyle bir sohbet yaşanmıştı:
Emre: “Bak, bu pazarlık işini sen yapacaksın. Hani ‘Hanım Ağa’ oldum ya, işin sırrını senden alacağım.”
Ben: “Peki ama sen gerçekten ‘Hanım Ağa’ olabilir misin? Kafanda o altın bilezik var mı?”
Emre: “Altın bilezik ne ya?”
Ben: “Aaa, senin hayatında hiç altın bilezik yok mu? Hiçbir şansın yok, Emre. Senin pazar yüzün, Ağa değil, sadece ‘kol kanat’ olur.”
Emre: “Ya tamam, sen zaten her şeyi bilirsin, ben de seni izleyip öğrenirim.”
Evet, bir erkek, bazen yanlış yerden başlar. Hanim Ağa olmanın sırrı, sadece alışverişte değil, her alanda kendini ispatlamakta yatıyor. Pazarda 5 lira indirim yaparken, bir yandan evde çayı demlemek, çocukları okuldan almak, işleri düzenlemek, bir de evde oturup internetten “Hanim Ağa” diye arama yapmak…
Böyle bir durumda Hanim Ağa olmak için bir yandan mükemmeliyetçi olmanız gerekir. Ama hiç de fazlasıyla zorlamazsınız. Çünkü her şey bir denge meselesi. İşi bırakıp, “Bugün de çayı kaynatmaya gideyim” diyemezsiniz. Çay kaynarken, bir yandan da o pazarlık yapmayı da iyi bilmelisiniz!
Hanim Ağa ve Mutfak
Bir Hanim Ağa’nın mutfağı, onun ikinci savaş alanıdır. Hani bu, sadece yemek hazırlamak değil; aynı zamanda tüm evin düzenini korumak ve gerektiğinde tüm dünyaya “Ben yaptım, ben kazandım” demekle ilgilidir. Zaten mutfakta “Benimle dalga geçmeyin, bana ‘Ağa’ diyorsunuz ama bakın, bu çorbayı tam istediğim gibi yaptım!” diyerek bir zafer havası vardır.
Bundan bir süre önce, mutfakta yaşadığım şöyle bir olayı hatırlıyorum:
Ben: “Bu çorba çok iyi olmuş, ama bakın, önce ‘biberiye’ ekledim, sonra da kırmızı biberi azar azar serperek mükemmelliği yakaladım!”
Emre: “Hani, bu kadar bir çorba için bu kadar lafa gerek var mı?”
Ben: “Bunun adı, ‘Hanim Ağa’ fenomeni. Her işin hakkını vermek zorundasınız, yoksa başka türlü olmaz.”
Gerçekten de her şeyin hakkını veren bir kadın olmak, hem evde hem dışarıda, o kişiyi Hanim Ağa yapar. Ama işin komik tarafı, bazen o kadar “benim işim” diye gösterirsiniz ki, sanki her şey sadece sizin üzerinize yapılmış gibi gelir. O an, Hanim Ağa kendi zaferini kutlar!
—
Hanim Ağa ve Sosyal Medya
Son yıllarda, her şeyin fotoğrafı çekilir oldu. Eskiden pazara gittiğimizde ‘ağa’ olmanın huzurunu içimizde yaşarken, şimdi herkes telefonunu çıkarıp bu anı “Hanim Ağa” olarak ölümsüzleştirme derdinde. Gerçekten de sosyal medya dünyasında, Hanim Ağa olma işini biraz abartıyoruz ama sonunda “Ağa” işte!
Bir akşam sosyal medyada Emre ile buluştuk. Yine bir espri sırası bendeydi:
Emre: “Bir kadın sosyal medyada Hanim Ağa pozunu paylaştı. Ciddiyim, izleyip izleyip ağladım.”
Ben: “Ya o kadar da değil, biz de aslında ‘ağa’ olanları çok iyi beceriyoruz.”
Emre: “Senin ‘Ağa’ olma halin, sadece izlemekle bitmez ki!”
Aslında doğru söylüyor, sosyal medyada her an “Hanim Ağa” değiliz. Ama böyle bir fenomenin varlığı, toplumdaki o güçlü kadını, birey olma gücünü simgeliyor.
—
Sonuç: Hanim Ağa, Gelişen Toplumun Başarılı Kadını
Sonuçta, Hanim Ağa olmadan yaşamaya çalışmak, biraz hüsran olurdu. Evdeki en küçük işleri bile, kararlılıkla ve biraz mizah anlayışıyla halletmek, bazen gerçekten de bir sanat haline gelir. Hanim Ağa olmak demek, sadece evdeki işleri yönetmek değil, aynı zamanda kendini keşfetmek, var olma mücadelesi vermek demektir.
Bence en güzel tarafı da, Hanim Ağa olmanın, her şeye rağmen güçlü kalabilme gücünü simgeliyor olması. Yani, bir şekilde hepimiz “Hanim Ağa” olmak zorundayız, ama bazen de mizah ve biraz gevşeklikle hayatı daha eğlenceli hale getirebiliriz. Bu yüzden, bir gün siz de bir Hanim Ağa olmayı planlıyorsanız, iyi bir pazarlık becerisi ve tabi ki bolca kahkaha yanınızda olsun!